Blog ·
Lavabo Açıcı, Kostik ve Tuz Ruhu Tıkanıklığı Açar mı?
Market lavabo açıcıları, kostik ve tuz ruhu yalnızca hafif yağ ve saç birikintisinde, o da bazen işe yarar. Bez, ıslak mendil ya da sertleşmiş yağ kalıbı gibi katı bir tıkacı hiçbiri açmaz; boruda bekleyen kimyasal ise contaya, süzgece ve o hatta sonradan çalışan kişiye zarar verir. Pursaklar’da gittiğimiz evlerde sık duyduğumuz cümle şudur: iki şişe döktüm, yine gitmiyor. Aşağıda hangi ürünün boruda ne yaptığını, neyi bozduğunu ve şişeyi açmadan önce deneyebileceğiniz zararsız yolları anlatıyoruz.
- Lavabo süzgeci
- Sifon: içindeki su kokuyu keser
- Duvara giden yatay boru: yağ burada katılaşır
- Sifon sökülür, spiral boruya buradan sürülür
- Duvar içindeki düşey hat (kolon)
Lavabo Açıcının, Kostiğin ve Tuz Ruhunun İçinde Ne Var?
Marketteki jel ve granül lavabo açıcıların çoğunun etken maddesi sodyum hidroksittir; halk buna kostik der. Kostik yağı sabuna çevirir, saçı ve sabun artığını yumuşatır, suyla buluşunca da ısınır. Hırdavatçıda torbayla satılan kostik aynı maddenin daha yoğun hâlidir.
Tuz ruhu ise suyla seyreltilmiş hidroklorik asittir. Kireci ve çimento lekesini söker, bu yüzden klozet taşı temizliğinde kullanılır. Yağa ve saça etkisi zayıftır. Mutfak giderine dökülen tuz ruhu oradaki asıl tıkacı neredeyse hiç etkilemez.
Kimyasal Hangi Tıkanıklığı Açar, Hangisini Açmaz?
Su ağır da olsa gidiyorsa ve sorun sifonun hemen arkasındaki ince yağ tabakası ya da küçük bir saç yumağıysa, kostikli bir ürün akışı bir süreliğine rahatlatabilir. Bunu saklamanın anlamı yok; bazen işe yarar.
Su hiç gitmiyorsa durum değişir. Dökülen ürün tıkacın üstünde duran suya karışır, seyrelir ve tıkaca çok azı ulaşır. Tıkaç şunlardan biriyse sonuç baştan bellidir:
- Bez, ıslak mendil, pamuk ve kulak çubuğu erimez.
- Soğuyup kalıplaşmış kalın yağ tabakasının yalnızca yüzeyi yumuşar, gövdesi yerinde kalır.
- Şişe kapağı, oyuncak parçası, çay kaşığı gibi cisimlere hiçbir sıvı etki etmez.
- Boruya kaçmış harç ve alçı kostikle çözülmez.
- Tıkanıklık dairenizde olmayıp kolonda ya da bina çıkışındaysa, döktüğünüz şey oraya varmadan seyrelir.
Aynı anda birden fazla gider ağır akıyorsa sorun büyük ihtimalle ortak hattadır; orada şişeyle yapılacak bir şey yoktur.
Boruda Bekleyen Kimyasal Kime Sıçrar?
Açılmayan giderde kimyasal kaybolmaz. Sifonda ve borunun yatay kısmında, tıkacın üstünde bekler. Ertesi gün sifonu söken ya da spiral süren kişi o sıvının içine el sokmuş olur. Spiral teli dönerken ucundaki suyu etrafa savurur; yüze, göze, kola gelir.
Kimyasal döktüyseniz bunu ustaya mutlaka söyleyin. Ne döktüğünüzü, ne zaman ve ne kadar döktüğünüzü bilmemiz çalışma biçimimizi değiştirir. Haber aldığımızda gözlük ve uzun eldiven takar, eviyede duran suyu önce bir kaba alır, sifonun altına kova koyup öyle sökeriz. Söylenmediğinde bunu ilk sıçramada cildimizde öğreniriz.
Aynı uyarı evdekiler için de geçerli. Kimyasal döktükten sonra pompa basmayın; pompa o sıvıyı yukarı, yüzünüze doğru iter.
Tuz Ruhu ile Çamaşır Suyu Neden Karıştırılmaz?
Tuz ruhu ile çamaşır suyu bir araya gelince klor gazı çıkar. Keskin kokusu hemen fark edilir; gözü yakar, öksürtür, nefesi daraltır. Banyo ve tuvalet gibi penceresi küçük, kapısı kapalı yerlerde gaz çabuk yoğunlaşır.
Karıştırmak için ikisini aynı kovaya koymak gerekmez. Önce birini, açılmayınca arkasından ötekini aynı gidere dökmek de karıştırmaktır, çünkü ikisi sifonda buluşur.
Kostik ile tuz ruhunu art arda dökmek de tehlikelidir: baz ile asit karşılaşınca şiddetle ısınır ve giderden sıçrayabilir. Böyle bir koku ya da duman fark ederseniz pencereyi açıp oradan çıkın; nefes darlığı ve göz yanması geçmiyorsa 112’yi arayın.
PVC Boruya, Contaya ve Krom Süzgece Ne Olur?
PVC pis su borusu, yani pimaş, kostiğe ve seyreltik aside kimyasal olarak oldukça dayanıklıdır. Asıl zarar ısıdan gelir. Granül kostik suyla tepkimeye girerken ısınır; tıkalı sifonda saatlerce bekleyen sıcak, yoğun çözelti ince cidarlı sifonu yumuşatıp şeklini bozabilir. Lastik contalar sertleşir, çatlar ve dolabın içine damlatmaya başlar.
Tuz ruhunun hedefi metaldir. Krom kaplı süzgeci ve batarya gövdesini karartır, paslanmaz eviyede silinmeyen lekeler bırakır. Eski binalardaki dökme demir ve galvaniz boruları içeriden yer. Mermer tezgâha damlarsa yüzeyi matlaştırır.
ASKİ Yönetmeliği Kanala Neyin Verilmesini Yasaklıyor?
ASKİ’nin atık suların kanalizasyona deşarjını düzenleyen yönetmeliği, kanala verilmemesi gerekenleri sayar: moloz, kum, mutfak artığı, kül, paçavra ve bez, plastik, kıl, lif ve soğuyunca katılaşan yağlar (md. 9).
Bu listeye bir de tıkanıklık açan gözüyle bakın. Giderlerden çıkardığımız şeylerin neredeyse tamamı burada yazıyor ve çoğunu hiçbir şişe eritmiyor. Kızartma yağını lavaboya dökmeyip kavanozda biriktirmek, süzgeci yerinde tutmak ve ıslak mendili çöpe atmak, kimyasala hiç gerek bırakmayan alışkanlıklardır. Gidere dökülen her şey sonunda bina çıkışına ve logara varır; orada biriken yağ için yapılan iş de Pursaklar kanal temizleme işidir.
Şişeyi Açmadan Önce Neler Denenir?
Aşağıdakilerin hiçbiri boruya ve size zarar vermez. Sırayla deneyin.
- Pompa: Lavabonun taşma deliğini ıslak bezle kapatın, pompanın ağzını örtecek kadar su bırakın ve art arda basıp çekin.
- Sifon temizliği: Altına kova koyun, sifonun somunlarını elle gevşetin, içindeki tortuyu boşaltıp yıkayın. Lavabo tıkanıklıklarının büyük kısmı buradadır.
- Sıcak su ve bulaşık deterjanı: Musluktan gelen sıcak suyu birkaç dakika akıtmak ince yağı çözer. Kaynar suyu PVC’ye dökmeyin; sifonu ve contayı bozar, porselen lavaboyu çatlatabilir.
- El spirali: Sifonu söktükten sonra duvardaki boruya elle çevirerek sürün, sert bir şeye dayanırsa zorlamayın.
Bunlar yetmediyse sorun sifonun ötesindedir. O noktada Pursaklar lavabo açma ya da banyo süzgeci için Pursaklar gider açma işine geçilir; spiral ya da robot makineyle tıkacın kendisi çıkarılır. Beklerken neye dikkat edeceğinizi kanal tıkandığında usta gelene kadar yapılacaklar yazısında anlattık. Giderden koku da geliyorsa gider kokusunun nedenleri ayrı bir konudur.
Sık sorulanlar
Lavabo açıcı döktüm, açılmadı, şimdi ne yapmalıyım?
Üstüne başka bir ürün dökmeyin ve pompa basmayın. Pencereyi açın, lavaboyu kullanmayın. Usta çağırdığınızda ne döktüğünüzü, ne zaman ve ne kadar döktüğünüzü söyleyin. Sifonda bekleyen sıvı sökme ve spiral sırasında sıçrayabildiği için, bu bilgiyle gözlük ve eldiven takılarak, su önce boşaltılarak çalışılır.
Kostik PVC pis su borusunu eritir mi?
PVC kostiğe kimyasal olarak dayanıklıdır, yani boru erimez. Zarar ısıdan gelir: granül kostik suyla karışırken ısınır ve tıkalı sifonda uzun süre bekleyen sıcak çözelti ince sifonu yumuşatabilir, lastik contaları sertleştirip sızdırır hâle getirebilir. Su gitmeyen gidere kostik dökmek bu yüzden risklidir.
Tuz ruhu tuvalet tıkanıklığını açar mı?
Açmaz. Tuz ruhu kireç ve taş lekesini söker; klozeti tıkayan kâğıt, ıslak mendil, bez ya da düşen cisme etki etmez. Üstelik klozette çamaşır suyu kalıntısı varsa klor gazı çıkar. Tıkalı klozette önce pompa denenir; sonuç vermezse tıkaç spiralle ya da robot makineyle alınır.
İlgili hizmetler
- Pursaklar Lavabo Açma: Mutfak ve banyo lavabosunda sifonu söküp temizler, duvar içindeki yatay boruyu spiralle açarız.
- Pursaklar Gider Açma: Banyo yer süzgeci, duş teknesi, balkon ve çamaşır makinesi giderini açar, koku kapanını kontrol ederiz.
- Pursaklar Tıkanıklık Açma: Tıkanıklığın bina içindeki yerini belirtiden bulur, en yakın noktadan girip daireyi kirletmeden açarız.